27 Ocak 2010 Çarşamba

marullu haşlama

MALZEMELER
4 adet kuzu incik
1 adet kıvırcık salata
1 demet taze soğan
1 demet dereotu
1 adet limon + 1 yumurta sarisi

HAZIRLANIŞI
Tereyağında taze soğanlar çevrilir ve kuzu incikler çevire çevire kızartılır. Sıcak su eklenerek pişirilir. Kıvama gelince marul ve dereotu eklenir. 2-3 dakika pişirilip yumurta sarısı ve limon ile terbiye edilir. Az sulu bol yeşillikli bir haşlama olarak patates salatası ile servis edilir.

marullu cacık

KULLANILAN MALZEMELER:
Kıvırcık – 60 gr.,
Yoğurt150 gr.,
Çiçek yağı – 5 gr.,
Ceviz içi – 10 gr.,
Su- 100 mi.,
Tuz- 1 gr.,
Terbiye için – az sarım­sak ve kekik.BESİN DEĞERİ: 100 gr. cacıkta: Protein – 2.75 gr., Yağ- 5.37 gr., Karbon­hidrat- 2.66 gr., Kalori- 70.

HAZIRLAMA: Bol akar su ile yıkanmış marullar doğranıp önceden çırpılmış yo-fturl ile karıştırılır. Tuzlanıp, yağı ilave edildikten sonra ceviz katılır ve soğuk ikram edilir. Diyete aykırı değil ise dövülmüş sarımsak ve kıyılmış kekik ile terbiye edilir.

Marullu Hindi Kapama

Malzemeler:

- 1 adet hindi but
- 1 adet soğan
- 4 diş sarımsak
- 1 adet domates
- 1 çorba kaşığı un
- 75 gr. tereyağ
- 1 adet defne yaprağı
- iri marul yaprakları
- karabiber

Hazırlanışı:

Hindi bütün kemiğini sıyırıp 4 porsiyon olacak şekilde doğrayın. Bir tencerede tereyağını eritip ufak ufak doğranmış soğan ve sarımsakları pembeleşinceye kadar kavurun. Hindi etlerini tencereye ilave edip suyunu çekinceye kadar kavurup unu ilave edin. 5 bardak su ilave edip pişmeye bırakın. Defne yaprağı , karabiber ve tuz ile yemeğinizi lezzetlendirin. Marul yapraklarını kaynar suda çok az haşlayıp soğumaya bırakın. Pişme kıvamına gelen etleri tencereden alıp bir domates dilimi ile marul yapraklarına sarıp uygun ölçüdeki fırın kabına alın. Tenceredeki sosu süzdürerek marullu hindi kapamaların üstünü örtecek şekilde ilave edip fırında üst kısmı kızarıncaya kadar pişirin. Tercihen yanında pilav ile servis edebilirsiniz.

MARULLU MEZGİT

İçindekiler
6 adet mezgit filetosu (her biri yaklaşık 100,150 g)
6 adet marul yaprağı
2 havuç
12 adet taze nane yaprağı
100 g tereyağı
1 limonun suyu
tuz ve karabiber.
Süslemek için:
1 limon
taze nane yaprakları

Marul yapraklarını 2 dakika kaynar suya batırın ve soğuk suya tutarak soğutun. Havuçları uzun ve ince şeritler halinde doğrayın ve 10 dakika süreyle kaynar tuzlu suda haşlayın. Hafif çiğ kalmaları gerektiğinden fazla pişmemelerine dikkat edin. Süzün. Marul yapraklarını açıp içlerine bir parça balık, 2 adet nane yaprağı, biraz havuç, tuz ve karabiber koyun. Tüm sebzeleri ve balıkları bu şekilde tabak tabaka dizin. En üstünü bir tabaka yaprakla bitirin. Yavaşça Clipso'nun sepetine yerleştirin. Sepet ayağını tencerenin dibine koyun ve 750 ml soğuk su doldurun. Üzerine sepeti yerleştirin. Kapağı kapatarak basıncı en yüksek dereceye ayarlayın. 5 dakika pişirin. Buharı hızlı bir şekilde serbest bırakın. Hemen, eritilmiş tereyağı ve limon suyuyla servis yapın. Limon dilimleri ve nane yapraklarıyla süsleyin.

tavuklu marul sarması

MARUL SARMASI
Malzeme:
1 adet marul,
1 adet tavuk göğsü,
2 adet soğan,
1 adet domates,
8-10 adet mantar,
maydanoz,
nane,
tuz,
karabiber,
tereyağı,
Tarif:

Marul yaprakları kaynar suda çok hafif haşlanır. İnce kıyılmış piliç göğsü, soğan, domates, mantar, maydanoz ve nane karıştırılır. Karıştırılan malzeme, marul yapraklarıyla sarma yapılır.

Bir tencerede tereyağı eritilir soyulup ince ince kıyılmış domatesler ve tuz eklenip biraz kavrulur. Biraz tavuk suyu eklenerek kaynatılır. Bu su sarmaların üzerine dökülüp 20 dk. pişirilir. Sıcak servis edilir.

marul ilaç gibi

emekten önce salata şeklinde yenen marulun, şeker hastalarının kandaki şeker seviyesini düşürdüğünü bildiriyor.

Bol miktarda çeşitli mineralleri içeren marulun, sinirleri teskin edip iyi uyku verdiğini ve erkeklerde cinsel arzuyu frenlediğini belirten uzmanlar, yemekten önce salata şeklinde yenen marulun, şeker hastalarının kandaki şeker seviyesini düşürdüğünü bildiriyor. Marulun bol idrar söktürdüğünü ve kanı pisliklerden temizlediğini vurgulayan uzmanlar, karaciğer ve dalak şişliğini, sarılığı giderdiğini, kadınlarda adet dönemlerinin, zamanında ve ağrısız olmasını sağladığını bildiriyor. Uzmanlar, marul suyu, yüze sürülürse ergenlik sivilcelerini giderdiğini, oralara tazelik ve pembelik verdiğini kaydediyor.

BESİN DEĞERLERİ
100 gr. marul vb. salataların içerdiği ortalama besin değerleri şunlardır:
14 kalori;
0,9 gr. protein;
2,9 gr. karbonhidrat;
0 kolesterol;
0,9 gr. yağ;
0,5-0,8 gr. lif;
22 mgr. fosfor;
20 mgr. kalsiyum;
0,5-0,7 mgr. demir;
9 mgr. sodyum;
175-220 mgr. potasyum;
330-355 IU A vitamini:
0,06 mgr. B1 vitamini;
0,06 mgr. B2 vitamini;
0,3 mgr. B3 vitamini;
0,005 mgr. B6 vitamini;
10-55 mcgr. folik asit;
5-6 mgr. C vitamini ve
0,2-0,57 mgr. E vitamini.

SAĞLIĞIMIZA YARARLARI
Yukarıda görülen ve bazıları cidden yüksek olan besin değerlerinin yanı sıra;
o Marul vb. salatalar, özellikle mide kanseri başta olmak üzere, bedenin kansere yakalanma rizikosunu azaltır.
o İçerdikleri A, C ve E vitamini gibi antioksidan maddeler sayesinde kişileri, kalp krizi geçirme, felç ve katarakt illetine yakalanma tehlikesinden korur.
o Demir ve folik asit içerdiklerinden kansızlığı önler ve gebe kadınların spina bifida (yani omurganın bir yanının açık oluşu) hastalığı taşıyan çocuklar doğurma rizikosunu en aza indirir.
o Marul vb. salatalar, sindirim sistemini uyarır. İştahı açar ve sindirimi kolaylaştırıcı etkiler yapar.
o Marul vb. salataların bedeni yatıştırıcı etkisi vardır; bu nedenle uykusuzluğa iyi gelir.
İşte sağlığa yararlı bütün bu önemli etkilerinden faydalanmak için marul vb. salata çeşitlerinin bol bol yenmesi uzmanlarca öğütlenmektedir. Ama, bunlarla yapılacak salatalara terbiye olarak konulacak yağların miktar ve nitelikleri göz ardı edilmemelidir.

Sinirleri yatıştırır.
Uykusuzluğu giderir.
Sinirsel kalp çarpıntılarını keser.
Erkeklerde aşırı cinsel istekliliğin azaltılmasında kullanılır.
Kabızlığı önler, hazmı kolaylaştırır.
Basur memelerinde faydalıdır.
Kandaki şeker miktarını düşürür, kanı temizler.
Nekahat devresinin kolay atlatılmasında yardımcı olur.
Bol idrar söktürür.
Romatizma tedavisinde de yararları görülen bitki, karaciğer ve dalaktaki şişkinlikleri indirir. Göğsü yumuşatır.
Böbrek iltihaplarında iyidir.
Marul suyu, ergenlik sivilcelerini giderir, yüze tazelik ve güzellik verir.
Lapası, kan çıbanı, apse ve yanıklarda kullanılır.
Asabi öksürükleri keser.
Anne sütünü artırır.

MARUL
Bol miktarda çeşitli mineralleri içeren marulun, sinirleri teskin edip iyi uyku verdiğini ve erkeklerde cinsel arzuyu frenlediğini belirten uzmanlar, yemekten önce salata şeklinde yenen marulun, şeker hastalarının kandaki şeker seviyesini düşürdüğünü bildiriyor. Marulun bol idrar söktürdüğünü ve kanı pisliklerden temizlediğini vurgulayan uzmanlar, karaciğer ve dalak şişliğini, sarılığı giderdiğini, kadınlarda adet dönemlerinin, zamanında ve ağrısız olmasını sağladığını bildiriyor.

Marul Yetiştiriciliği ve Marul Çeşitleri

TOPRAK İSTEKLERİ
• Marul pek çok toprak tipinde yetişebildiği halde, en kaliteli ürün: organik maddesi fazla, nem tutma kapasitesi yüksek ve drenajı iyi, derin tınlı topraklardan alınır.

GÜBRELEME
• Çiftlik gübresi toprağın fiziksel yapısını düzeltmek için kullanılan değerli bir maddedir. Bu gübrenin tuz ihtiva etmemesine, yanmış olmasına dikkat edilmelidir. Dekara 2-5 ton kullanılabilir.
• Toprak PH’sı 6,5-7,5 arasında olabilir. Düşük PH’h topraklarda kireçleme yapılmalıdır. Zira bu tıp topraklarda kaliteli ürün alınamaz ve magnezyum noksanlığı görülür. Magnezyum eksikliğinin tipik belirtisi yaşlı yapraklarda sarı noktalardır. Azot noksanlığında ise büyüme yavaşlar, renk bozulur. Aşın azot gübrelemesi yapraklarda yanıklıklara ve hasattan sonra ürünün çabuk solmasına neden olur.
• Fosfor noksanlığı, demir ve kalsiyumca zengin topraklarda sıkça görülür. Sonuçta, başlar gevşek ve küçük kalır.
• Saf madde olarak: 8 Kg/da azot, 6 Kg/da fosfor ve 6 Kg/da potasyum tavsiyesi, toprak analizleriyle birlikte dikkate alınmalıdır.

TOHUM EKİMİ VE DİKİM• Tohum ekim zamanı yetiştiricilik yapılmak istenen zamana göre ayarlanabilir. Geç sonbahar ve kış
yetiştiriciliği için tarlaya dikim yapılmak istenen zamandan yaklaşık 45 gün önce; yaz ekimlerinde ise 20 gün önce soğuk yastıklara tohum ekimi yapılmalıdır.
• Tohumların en iyi çimlenme sıcaklığı 15-18° C’dir. Düşük sıcaklıklarda homojen çıkış elde edilemezken; nötr çeşitlerin dışında, 25-30° C gibi yüksek sıcaklık derecelerinde hiç çimlenme elde edilemez.
• Dikim, fideler 4 yapraklı olunca, çeşidin büyüklüğüne bağlı olarak 30-40 cm sıra arası, 20-30 cm sıra üzen mesafe ile yapılır. Dikimden sonra mutlaka can suyu verilmelidir.

SULAMA
• Marul, büyüme periyodu boyunca aynı miktarda toprak nemini, yetiştiği ortamda bulmak ister.
• Tarlaya dikimden sonra eğer yağış mevsimi değilse, en geç 12 gün içersinde «ulama yapılmalıdır. Baş bağlama devresinin başından hasat sonuna kadar sulama aralıkları 8 günden daha uzun olmamalıdır.
• Çok sıcak havalarda sulama, mutlaka sabah erken saatlerde yapılmalıdır. Aksi halde fizyolojik hastalıklara yakalanma olasılığı artar.

HASAT
• Marul genelde elle hasat edilir. Hasat edilecek ürünü belirlemek tamamen deneyim işidir. Yetiştiricilik ürünün iklim isteklerine tamamen uygun şartlarda ve doğru ekim zamanında yapılıyorsa, çeşidin tipik özelliklerini sergilemesi beklenebilir. Bunlar: en, boy, göbek yapıp yapmadığı vs gibi özelliklerdir.
• Sıcak havalarda hasat edilen ürün çabuk solar, kalitesi düşük olur. Bu nedenle hasadın günün erken saatlerinde yapılması uygun olur.

MARUL ÇEŞİTLERi
Marul, form zenginliği en fazla olan sebzelerden biridir. Mevcut marul çeşitlerini pratik açıdan dört ana gruba ayırmak olasıdır:
1. Buz salataları
2. Yağlık salatalar
3. Romen salataları
4. Yaprak salatalar


Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsünde tohum üretimi yapılan çeşitler ve özellikleri şunlardır:
YEDİKULE-44
• Romen salataları grubundandır.
• Hasat edilecek mevsime bağlı olarak, Ege Bölgesi şartlarında 15 Ağustos-15 Aralık arasında tohum ekimi yapılabilir.
• Fide devresinde, olgun devreye kıyasla, soğuğa daha dayanıklıdır.
• Yeşil, orta sert yapraklı, dik büyüme özeîliğindedir.
• Bağlanmadan göbek yapabilir.
• Menemen koşullarında ortalama baş ağırlığı 800 g’dır.
• Sıcağa fazla dayanıklı değildir.
• Dikim sezonuna bağlı olarak hasada gelme süresi yaklaşık olarak 100 gündür.
• Hasattan sonra solma hızı düşüktür.

YEDİKÜLE-5701 MARULU
• Romen salataları grubundandır.
• Hasat edilecek mevsime bağlı olarak, Ege Bölgesi şartlarında 15 Ağustos -15 Aralık arasında tohum ekimi yapılabilir.
• Yapraklan uzun, sanmtırak yeşil, ince, narin ve gevrektir.
• Yaprak damarlan ince, yüzeyi kabarcıklı, kenarlan dalgalı ve hafif dişlidir.
• Menemen koşullarında ortalama baş ağırlığı 1000 g’dır.
• Dikim sezonuna bağlı olarak hasada gelme süresi yaklaşık olarak 100 gündür.
• Hasattan sonra solma hızı düşüktür.

ŞEMİKLER MARULU
• Kıvırcık göbekli salatalardandır.
• Kıvırcık, çok dalgalı, hafif sert yapraklan vardır.
• Yaprakların gövde ile bağlantısı kuvvetlidir, çok kolay kırılmaz.
• Sıkı başlıdır.
• Menemen koşullarında ortalama baş ağırlığı 500 g’dır.
• Sıcağa fazla duyarlı değildir.
• Hasada gelme süresi 85 gündür.
• Tam olgunlaşmadan da kıvırcık salata olarak hasat edilebilir.
Tarn olgunlukta hasat edilen başlarda solma hızı düşüktür.